Nadgodziny płatne, nawet gdy nie polecone?

By admin

Zdarza się, że pracownicy bez polecenia szefa pracują po godzinach. Zostają dłużej w pracy, dlatego bo ich przełożony zostaje. Zdarza się też tak, że przełożony wychodzi, a oni pracują dalej. Czy mamy obowiązek zapłacić im za tę ponadnormatywną pracę? Przecież szef nie poleca im pracy po godzinach.

Tak, masz obowiązek zapłacenia pracownikom za tę pracę, ponieważ jest to praca w godzinach nadliczbowych.

Nie zabraniasz, znaczy – polecasz
Obowiązujące przepisy nie precyzują, w jakiej formie pracodawca powinien wydać pracownikowi polecenie pracy w godzinach nadliczbowych. Należy zatem przyjąć, iż może być ono wydane przez każde zachowanie pracodawcy, które w sposób dostateczny ujawnia jego wolę. Może to być więc zarówno polecenie wydane wprost, jak również w sposób dorozumiany. Wystarczy więc, że pracodawca nie wyrazi sprzeciwu i w sposób milczący zaaprobuje fakt, że pracownik wykonuje pracę po godzinach – a będą to godziny nadliczbowe, za które pracownik ma prawo do wynagrodzenia wraz z dodatkiem.

Ważne!
Wynagrodzenie za pracę nadliczbową należy się pracownikowi również wtedy, gdy pracodawca wprawdzie nie wydał polecenia ani w żaden sposób nie wyraził zgody na taką pracę, ale jest ona uzasadniona istnieniem realnej potrzeby lub interesu pracodawcy, a także wówczas, gdy polecono pracownikowi tyle zadań, że nie jest on w stanie w sposób realny wykonać ich w ustawowym czasie.

Bądź czujny, gdy pracownicy siedzą po godzinach
Jeżeli zatem widząc, że pracownik zamiast iść do domu, pracuje nadal, nie zareagujesz na to – wydajesz polecenie pracy w godzinach nadliczbowych. W sposób dorozumiany potwierdzasz bowiem istnienie takiej konieczności.
Nie oznacza to jednak, że zawsze, kiedy nie wyrazisz dezaprobaty dla takiego stanu rzeczy, w sposób dorozumiany zażądasz pracy w nadgodzinach. Jeżeli bowiem pracodawca nie ma świadomości, że pracownik pozostaje w pracy ponad obowiązujące go normy czasu pracy – nie można mówić o poleceniu – nawet dorozumianym – pracy nadliczbowej. W sytuacji zatem, gdy pracownik bez Twojej wiedzy będzie świadczył pracę w wyższym, niż powinien wymiarze, nie zapłacisz za nadgodziny.

Zdaniem Sądu Najwyższego
Obowiązujące przepisy nie zawierają warunku “wyraźnego” polecenia zwierzchnika w zakresie wykonywania pracy w godzinach nadliczbowych. Polecenie takie może więc być wydane w jakikolwiek sposób przez każde zachowanie się przełożonego, ujawniające w dostateczny sposób jego wolę. Niewątpliwa, faktyczna konieczność wykonywania przez pracownika pracy w godzinach nadliczbowych może być również uznana za wynikającą z polecenia jego przełożonych.
Wyrok Sądu Najwyższego z 5 lutego 1976 r., I PRN 58/75, OSNC 1976/10/223

Podstawa prawna:
Art. 151 § 1 kp.